banner26

banner32

17.02.2021, 20:29 22

Merkez Bankası’ndan hükümete aşk mektubu

Geçenlerde Merkez Bankası (MB) hükümete mektup yazdı. Yanlış anlaşılmasın bir uyarı mektubu falan değil kanun gereği görev icabı.

Aslında bu manav ekonomisi içerisinde böyle asaletli garip uygulamalar bir tuhaf.

Neydi uygulama? Merkez Bankası’nın ana görevi “fiyat istikrarını” korumak. Yani dolar satmak vs. değil, yani onu da fiyat istikrarını korumak için yapıyor.

Her sene MB hedef enflasyon oranı belirliyor. Tutmayınca da hükümete “özür dilerim tutturamadım ama niye tutturamadım bir sor lütfen” diye uzun uzun gerekçeleri yazıyor

Tabi biraz komedi. Sonuçta artık Merkez Bankası atama yoluyla memurların gelip gittiği bir yer. Yani Merkez Bankası bir şeyi başarıyor ya da başaramıyorsa bu iktidarın politikası. Ama işte böyle de asil uygulamalar kalmış kanunlarda.

Peki mektup ne diyor? Komik olan tarafı da o zaten, mektup aslında iktidarın ekonomi politikalarını bir üçüncü tekil kişi uygulamış gibi edilgen fille yazarak, “bundan şundan yapamadık” diyor. İyi de bu politikaları uygulayan kim? Kendi kendine mi dönüyor manav tezgâhı?

“Böylelikle, yurt içi talep kaynaklı hızlı büyümenin yol açtığı dış dengesizlikler, ülke risk primlerini yükseltmiş, döviz kurları ve rezervler üzerinde baskı oluşturmuştur”

“….Talep koşullarının güçlü seyrettiği gruplarda enflasyon baskıları artarken, kredi genişlemesiyle ekonomide sağlanan hızlı toparlanmanın rezervler, risk primi, dolarizasyon ve enflasyon beklentileri arasında oluşturduğu olumsuz döngü döviz kuru kanalıyla da enflasyondaki yükselişte önemli rol oynamıştır.”

Yani diyor ki; uygulanan kredi genişlemesi bizi mahvetti!

Eee kim genişletti bunu. Vahşi kapitalizmin batı sermayesi, herkese kredi verdi de bize komplo mu yaptı?

BDDK 2020 yılında kredi vermeyen bankaları öyle bir sopadan geçirdi ki birçok banka istemeye istemeye kredi dağıttı. Detayla boğmayalım bu sopayı iki türlü kullandı. Bir aktif rasyosu denen garip bir formülasyon. Kredi vermezseniz formül eksiye dönüyor. BDDK’da eksiye dönenin canının yakarım dedi. İkincisi ise özellikle büyük 7 bankaya kredi taleplerini geç sonlandırıyor diye dünya ceza yazdı.

Albayrak’ın bir videosu var. “Şimdi size sürprizi açıklıyorum buraya gelmeden banka yönetimleri ile de konuştuk, onlarda bizi coşkuyla destekledi (yani sopayı gördüler) konut faizlerini yüzde 0,79’a çekiyoruz “diyor salon alkıştan yıkılıyor.

Erdoğan’ın bir açıklaması var, “pandemiden tüm dünya ekonomik sıkıntı yaşarken biz yatırımcımıza ucuz kredi vermeyi becerdik” diye.

İşte o krediler bir yılda %45 arttı. 2019 yılında kredi borçlusu sayısı 18 milyonken 2020 yılında 25 milyona çıktı. 4 milyon kişi hayatında ilk defa kredi çekti. Sokaktan geçerken kredi almayanı içeri sokup dövdüler. Tabi pandemide yoksul kesimlerin bu kredilere bir ihtiyaçtan dolayı başvurduğunu söyleyebiliriz ancak bir kesim var ki özellikle zenginler ihtiyaçları olmasa da bolca bu kredileri aldılar. Sonra ne mi yaptılar? ucuz kredi devletten ister ev al ister dövize yatır. Yani iktidar insanlara ucuz TL dağıttı onlar da gidip döviz aldı. Sonra dövize talep arttı ve bildik hikayeler.

Bu arada oluşan istatistikler de ucuz konut fiyatlarının sadece enflasyon kadar değer kazanırken lüks konutların fiyatlarının %40-50 artığını gösteriyor. Yani devletin fonladığı ucuz krediden daha çok zenginler faydalanmış. Mis gibi kaynak aktarımı. Yani başta kamu bankaları %7 ile zenginlere kredi verdi. Şimdi o kaynağı yerine koyabilmek için %17 ile borçlanıyor. Şahane düzen.

Mektuba dönelim konuyu çok dağıtmadan. Bu asaletli mektup diyor ki,

“…döviz kuru etkileri ve uluslararası tarımsal emtia fiyatlarındaki yükseliş gıda fiyatlarındaki artışta etkili olmuştur”..

Haydaaa Albayrak dememiş miydi? Yahu dolarla mı maaş alıyorsunuz size ne kurdan. Meğer kur artışları fiyatları ve maliyetleri artırıyormuş. Yani biz TL maaş alanlar meğer TL harcarken kurla belirlenmiş ürünleri alıyor. Yahu hayatta niye pahalandı diye anlamsız sorular soruyormuşuz.

Mektup gıda fiyatlarına da kurdan etkilendi diyor. E marketlerde etiketleri ters düz edip kontrol eden zabıtalar konu mankeni mi şimdi. Kötü marketçiler yapmıyor mu? Zaten marketçilerin isimlerini saysalar yarısı AKP kurucusu çıkacak. Ama marketçilerde edilgin 3. sahış sanki BİM, A101, ŞOK İslami sermayenin değil gibi.

Hatta mektup biraz da üzgün bazı konularda. Diyor ki

“ABD doları cinsinden petrol fiyatları 2020 yılında bir önceki yıla göre yüzde 34 gerilemiştir. Böylece, Türk lirasındaki değer kaybına karşın enerji grubu enflasyonu yüzde 5,64 oranında gerçekleşmiş ve tüketici enflasyonuna sınırlı bir katkı yapmıştır.”

Yani dünyada pek olmayan bir şekilde enerji fiyatları (petrol) yüzde 34 geriledi ama işte değerlendiremedik. Yani bunca enflasyon artışı hep Türkiye’nin şikâyet edip durduğu “net enerji ithalatçısıyız biz ne yapalım” bahanesini de tersine yaşandığı bir dönemde olmuş. Sebep yine kur artışı. Dünyada %34 ucuzlayan şeyi bile %5 yükseğine alabildik.

Mektup aslında geçmiş ekonomi politikalarının nasıl rezil rüsva olduğunu gösteren bir metin ama bu asalet işte bunu gerektiriyor. Bu uygulamaların sorumlusuna “özür” yazıyorsun.

Bu mektup tabi ki ekonomi basınında yer falan bulmadı. Yandaş medya “özür kısmının gerekçelerini falan es geçti. “Merkez Bankası 2023 yılı için enflasyonu yüzde 5 hedefliyor” diye manşeti verdi.

Merkez Bankası, 2006 yılında kanununa eklenen 42 madde gereği hedefi tutturamazsa mektup yazma yükümlülüğünü yasasına koymuştu. Peki 2006 yılından bu yana kaç kez mektup yazdı dersiniz? 15!!! evet her sene yazmış özür mektubunu çünkü hiçbir zaman hedefi tutturamamış.

Peki bundan bize ne diyebiliriz, aralarında mektuplaşıyor işte gençler diyebiliriz. Ama işte 2006 yılından bu yana memur ve emekli maaş zamları bu hedeflere göre belirlendiği için pek de karışmadan duramıyor insan bu MB ve hükümet arasındaki aşk oyunlarına.

Misal geçen yıl yapılan iktidar ve memur sen arasındaki al gülüm ver gülüm toplu sözleşmede MB enflasyon 2021 yılı için hedefi %5 ama bizim gönlümüzden %6 koptu deniyor ve %3+%3 toplu sözleşme yapılıyor.

Yani önce düşük zam oranıyla maaş veriliyor sonra 6 ayda bir “ya pardon biz biraz fazla kastık hedefi sana enflasyon farkını vereyim” deyip fark arkadan geliyor.

Çalışanlara sadece enflasyon kadar zam vermenin, onları yıllar içinde nasıl yoksullaştırdığını daha önceki yazılarda da değinmiştim ama enflasyonlu maaşı bile geç verme nedeni ise Merkez Bankası'nın bu 15 yıldır tutmayan hedefi. Peki tutmayınca ne oluyor?

Evladım uzat oradan bir kâğıt, bir mektup yazalım. Ucunu da yaksak mı ne...

Yorumlar (0)
15°
açık
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 27 57
2. Beşiktaş 26 57
3. Fenerbahçe 27 55
4. Trabzonspor 27 51
5. Hatayspor 27 46
6. Alanyaspor 27 43
7. Gaziantep FK 27 43
8. Karagümrük 27 41
9. Göztepe 27 36
10. Antalyaspor 27 35
11. Sivasspor 26 33
12. Konyaspor 26 32
13. Malatyaspor 27 31
14. Kasımpaşa 27 29
15. Kayserispor 26 28
16. Rizespor 27 28
17. Başakşehir 27 26
18. Erzurumspor 27 26
19. Ankaragücü 26 23
20. Denizlispor 26 21
21. Gençlerbirliği 26 21
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 24 50
3. İstanbulspor 24 46
4. Altınordu 24 44
5. Adana Demirspor 24 42
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 24 39
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 24 31
11. Ümraniye 24 31
12. Adanaspor 24 26
13. Boluspor 24 26
14. Menemenspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 24 15
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 27 65
2. M. United 27 51
3. Leicester City 27 50
4. Chelsea 27 47
5. Everton 26 46
6. West Ham 26 45
7. Liverpool 27 43
8. Tottenham 26 42
9. Aston Villa 25 39
10. Arsenal 26 37
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 27 34
13. Crystal Palace 27 34
14. Southampton 26 30
15. Burnley 27 29
16. Brighton 26 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 27 23
19. West Bromwich 27 17
20. Sheffield United 27 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 25 53
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 24 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 25 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Celta de Vigo 25 30
12. Osasuna 25 28
13. Getafe 25 27
14. Valencia 25 27
15. Cádiz 25 25
16. Eibar 25 22
17. Real Valladolid 25 22
18. Deportivo Alaves 25 22
19. Elche 24 21
20. Huesca 25 20