İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu, 16 Mayıs'tan itibaren ücretsiz HPV aşısı uygulamasına başlayacaklarını duyurdu. HPV aşısı, human papillomavirus adıyla bilinen ve rahim ağzı kanserlerinin neredeyse tamamında görülen virüse karşı koruma sağlayan bir aşı.

Araştırmalar HPV aşısının, yüksek riskli enfeksiyonu ve rahim ağzı kanserini yüzde 90'a yakın bir oranda önlediğini gösteriyor.

Dünyada 100'den fazla ülke HPV aşısını rutin aşılama programına almış durumda.

Türkiye'deyse ilk olarak Ankara Büyükşehir Belediyesi Mart ayında 30 yaş altı ve sosyal destek alan kadınlara HPV aşı uygulaması başlatmıştı.

HPV nedir?

HPV (human papillomavirus) çok yaygın bir virüs grubunun adı.

100'den fazla farklı HPV türü var ve enfeksiyonlar genellikle herhangi bir semptoma yol açmıyor ancak bazı türleri siğillere neden olabiliyor. Bunlar elde, ayakta, cinsel organda veya ağız içinde görülebiliyor.

Fakat çoğu durumda insanların vücutları, bu kişiler enfekte olduklarını bile anlamadan virüsü atıyor.

Yüksek risk taşıyan HPV türleri ise kansere yol açabilen anormal doku büyümesine ve başta rahim ağzında olmak üzere genital bölgelerde kansere neden olabiliyor.

Bu virüs, yaşamın ilerleyen dönemlerinde bazı kanserlerin gelişme riskini artırıyor:

  • rahim ağzı kanseri
  • penis kanseri
  • bazı ağız ve boğaz kanserleri
  • anüs ve genital bölgelerin bazı kanserleri

Rahim ağzı kanserine karşı nasıl koruma sağlıyor?

Rahim ağzı kanseri vajinadan rahme giriş bölgesinde (servikste) gelişiyor.

Rahim ağzı kanseri vakalarının yüzde 99'u cinsel temas yoluyla bulaşan ve son derece yaygın bir virüs olan yüksek riskli HPV ile enfeksiyonla bağlantılı.

HPV enfeksiyonlarının çoğu kendiliğinden düzelip hiçbir belirtiye yol açmasa da, kalıcı enfeksiyon kadınlarda rahim ağzı kanserine neden olabiliyor.

Aşı, HPV tarafından enfekte olmaktan korunmaya yardımcı oluyor ve dokuz tip HPV'ye karşı koruma sağlıyor.

Araştırmalar aşının HPV enfeksiyonuna karşı en az 10 yıl koruma sağladığını gösteriyor, uzmanlar ise korumanın daha uzun sürebileceğini düşünüyor.

Konuyla ilgili ilk büyük çalışma aşının çok etkili olduğunu ve rahim ağzı kanseri vakalarını yaklaşık yüzde 90 oranında azalttığını gösterdi.

Rahim ağzı kanseri kadınlarda en sık görülen dördüncü kanser türü.

2020 yılında dünya genelinde tahminen 604 bin kadına rahim ağzı kanseri teşhisi kondu ve yaklaşık 342 bin kadın bu hastalıktan hayatını kaybetti.

Bu ölümlerin yaklaşık yüzde 90'ı düşük ve orta gelirli ülkelerde meydana geldi.

EMEP'li Sevda Karaca: Koruma kararları göstermelik veriliyor EMEP'li Sevda Karaca: Koruma kararları göstermelik veriliyor

HPV cinsel yolla bulaşır mı?

HPV çok bulaşıcı ve tenden tene yakın temasla yayılıyor.

İnsanların yüzde 80'i 25 yaşına kadar HPV'ye maruz kalıyor. Çoğu durumda, insanlar 18 aydan 2 yıla kadar enfekte kalıyor.

Cinsel sıvılarla yayılmadığı için, teknik olarak, bel soğukluğu gibi hastalıkların aksine, cinsel yolla bulaşan bir hastalık olarak kabul edilmiyor.

Ancak dokunmayla bulaştığı için genellikle cinsel temas sırasında bulaşıyor.

HPV aşısı diğer cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlara karşı koruma sağlamıyor.

Kaç HPV aşısı var?

Dünya Sağlık Örgütü'nün (WHO) verilerine göre, 2023 yılında dünya genelinde 6 HPV aşısı bulunuyor.

Bunların tümü, çoğu rahim ağzı kanserine neden olan yüksek riskli HPV tip 16 ve 18'e karşı koruma sağlıyor.

Editör: Haber Merkezi